Bu hafta ülkenin gündemi ağır. Okullarda yaşanan güvenlik zafiyetleri ve silahlı saldırı ihtimalleri, sadece bir olayın değil, bir duygunun adını koydu: endişe. Bu endişe siyaset üstü bir yerde duruyor. Sokaktaki vatandaşın, alın teriyle geçinen insanların, çocuğunu sabah okula gönderirken içinden geçen o kısa ama derin cümlede saklı: “Güvende mi?”

Ve tam da böyle bir haftada, 23 Nisan’ı konuşuyoruz.

23 Nisan sadece bir bayram değil, bir yön tayinidir. Mustafa Kemal Atatürk’ün bu günü çocuklara armağan etmesi, sembolik bir jestin ötesinde, stratejik bir karardır. Çünkü o, bir ülkenin geleceğinin yalnızca sınırlarla değil, o sınırların içinde büyüyen zihinlerle korunacağını biliyordu.

Dünyada çocuklara ve gençlere bu ölçekte ve bu bilinçle emanet edilmiş bir devlet örneği neredeyse yoktur. Elbette gençlik politikaları olan ülkeler vardır, çocuk haklarını önceleyen sistemler vardır. Ancak bir ulusun kurucu iradesinin, geleceğini doğrudan çocuklara ve gençlere teslim ettiği bu kadar net bir yaklaşım son derece nadirdir.

Bugün dünya farklı bir eşikte. Gelişmiş birçok ülke yaşlanan nüfus sorunuyla mücadele ederken, genç nüfusun azalması ekonomik ve sosyal dengeleri zorluyor. Türkiye ise hâlâ genç bir nüfusa sahip. Bu bir avantajdır; ancak aynı zamanda ciddi bir sorumluluktur. Çünkü genç nüfus doğru yönetilmediğinde fırsat olmaktan çıkar ve risk üretmeye başlar.

Bu yüzden mesele sadece eğitim vermek değildir.
Mesele, çocukların ve gençlerin hayatın her alanında güvenle büyüyebileceği bir sistem kurmaktır.

Eğitimde güvenlik bir tercih değil, zorunluluktur. Bir çocuk okul kapısından içeri girerken sadece bilgiye değil, huzura da ulaşmalıdır. Okul, korkunun değil merakın mekânı olmalıdır. Güvenlik zafiyeti olan bir eğitim sistemi, en iyi müfredatı bile anlamsızlaştırır.

Sağlıkta erişim eşitliği şarttır. Gelişim çağındaki bir bireyin fiziksel ve ruhsal sağlığı, toplumun geleceğini doğrudan belirler. Beslenme bu sürecin temelidir. Yetersiz ve dengesiz beslenen bir nesilden güçlü bir toplum çıkmaz.

İstihdam meselesi, gençliğin en sert sınavıdır. Eğitimini tamamlayan bir gencin üretime katılamaması yalnızca bireysel bir kayıp değildir; aynı zamanda ülkenin potansiyelinin heba edilmesidir. Gençlerin iş bulamadığı bir düzende, umut aşınır.

Seyahat ve hareket özgürlüğü de bu çerçevenin bir parçasıdır. Gençler dünyayı görmeli, farklı kültürlerle temas kurmalı, kendini geliştirecek alanlara erişebilmelidir. Bu bir ayrıcalık değil, çağın gereğidir.

Evlilik, aile kurma ve bireysel hayat planlaması da ekonomik gerçeklikten bağımsız değildir. Gelecek kaygısı taşıyan bir genç, sağlıklı kararlar almakta zorlanır. Bu nedenle sosyal destek mekanizmaları güçlü ve erişilebilir olmak zorundadır.

Tüm bu başlıklar bir uyarıyı içinde barındırır:
Geciken her önlem, görmezden gelinen her risk, ertelenen her karar; doğrudan bir çocuğun hayatına temas eder.

Bu nedenle sorumluluk sadece bir kuruma ait değildir.
Toplumun her kesimi bu yükün altındadır.

Karar alıcılar için bu bir tercih alanı değil, öncelik meselesidir. Eğitim güvenliği, gençlik politikaları ve sosyal destek mekanizmaları kısa vadeli hesaplarla değil, uzun vadeli devlet aklıyla şekillendirilmelidir. Günü kurtaran değil, nesli koruyan politikalar üretilmelidir.

Yargı için bu konu hayati bir güven meselesidir. İhmallerin, güvenlik açıklarının ve çocuklara zarar verebilecek her türlü eylemin karşısında hızlı, caydırıcı ve adil kararlar alınmalıdır. Adaletin gecikmesi, toplumda güven duygusunu zedeler; bu zedelenme en çok çocukların geleceğini etkiler.

Yürütme organları için görev daha somuttur. Okulların fiziki güvenliği, denetim mekanizmaları, kriz yönetimi planları ve erken uyarı sistemleri eksiksiz kurulmalıdır. Risk ortaya çıktıktan sonra değil, ortaya çıkmadan önce önlem alınmalıdır.

Basın mensupları için sorumluluk hassastır. Bilgilendirmek ile korku üretmek arasındaki çizgi iyi korunmalıdır. Toplumu bilinçlendiren, çözüm odaklı ve etik habercilik anlayışı, bu süreçte hayati önem taşır. Duyguyu yönetmek değil, gerçeği doğru aktarmak esastır.

Sivil toplum kuruluşları için alan geniştir. Sahadaki ihtiyaçları görmek, politika yapıcılara veri sunmak, çocuklar ve gençler için destek mekanizmaları kurmak ve toplumsal farkındalığı artırmak onların temel rolüdür. Sessiz kalan değil, çözüm üreten bir sivil yapı gereklidir.

Ve elbette toplumun kendisi…
Aileler, öğretmenler, bireyler… Herkes bu zincirin bir halkasıdır. Görülen bir riskin sessizce geçiştirilmesi, küçük bir ihmali büyütebilir. Duyarlılık, bu sistemin en temel güvenlik katmanıdır.

Ve en kritik çizgi!

Çocuklara ve gençlere zarar verebilecek, onların hayatını riske atabilecek hiçbir düzen, hiçbir sistem, hiçbir uygulama kabul edilemez! Bu, tartışmaya açık bir alan değildir. Güvenlik zafiyetleri, ihmaller ya da eksiklikler “olabilir” diyerek geçiştirilemez. Çünkü burada konu bir istatistik değil, bir hayat meselesidir.

23 Nisan’ın bize hatırlattığı gerçek nettir:
Gelecek, korunması gereken soyut bir kavram değil; bugün okul sıralarında oturan çocukların somut hayatıdır.

Eğer bu emaneti gerçekten anlıyorsak, mesele sadece bayram kutlamak değildir. Asıl mesele, o bayramın neden var olduğunu her gün yeniden inşa edebilmektir.

Bugün sorulması gereken soru basit ama ağırdır:
Biz, bize emanet edileni gerçekten koruyabiliyor muyuz?